De rechtbank Oost-Brabant boog zich op 25 februari 2025 over deze vraag. Het ging om een bijgebouw in een Natura 2000-gebied. Het college van gedeputeerde staten van Noord-Brabant gaf een positieve weigering af. Volgens het college was geen vergunning nodig. De AERIUS-berekening liet immers geen significante gevolgen zien.

Een derde partij verklaarde ter zitting dat de aannemer zoveel mogelijk elektrisch materieel zou inzetten. Volledige uitsluiting van niet-elektrisch materieel kon zij niet garanderen.

De rechtbank oordeelde anders. Zij verwees naar het Eco-Advocacy-arrest van het Hof van Justitie. In de voortoets tellen alleen ontwerpkenmerken mee. Dat zijn standaardonderdelen: verplicht voor alle vergelijkbare projecten.

Elektrisch materieel is volgens de rechtbank geen standaardonderdeel bij bouwprojecten. Dieselmaterieel komt nog volop voor. De aanvraag beschreef bovendien niet concreet hoeveel elektrisch materieel zou worden ingezet. Ook ontbrak een harde uitsluiting van dieselmaterieel.

Conclusie: het gebruik van elektrisch materieel was hier een mitigerende maatregel. Die hoort thuis in een passende beoordeling. Er was dus een natuurvergunning nodig. De positieve weigering sneuvelde.

Betekent dit dat elektrisch materieel altijd vergunningplicht oplevert?

Nee. Deze uitspraak leert vooral iets anders. Vaste jurisprudentie van de Afdeling stelt eisen aan het stikstofonderzoek. De uitgangspunten moeten reëel en aannemelijk zijn. Dat volgt uit artikel 10.24, eerste lid, Bkl. De recente uitspraak over bestemmingsplan "Pasgeld-West" bevestigt dit nog eens.

In deze zaak ontbrak zo'n concreet en onderbouwd projectplan. De AERIUS-berekening was omgekeerd opgesteld: eerst de grens tussen wel en geen depositie bepalen, dan pas bedenken welk materieel daarbij past. Welk materieel daadwerkelijk werd ingezet, en in welke mate, bleef onduidelijk. Die aanpak houdt geen stand.

Onze lezing: het gaat niet primair om de vraag of elektrisch materieel een standaardonderdeel is. Het gaat om de vraag of het projectplan reëel en aannemelijk is doorgerekend. Beschrijft de aanvraag concreet welk materieel wordt ingezet en in welke verhouding? Sluit de AERIUS-berekening daarbij aan? Dan staat niets een geslaagde voortoets in de weg, ook niet met inzet van elektrisch materieel.

Praktijkadvies

  • Beschrijf in de aanvraag concreet welk materieel wordt ingezet.
  • Onderbouw de verhouding elektrisch/niet-elektrisch met reële uitgangspunten.
  • Vermijd een AERIUS-berekening die enkel de toegestane emissieruimte "opzoekt".
  • Neem bij twijfel de inzet van elektrisch materieel liever expliciet op als mitigerende maatregel, met een sluitende passende beoordeling.

Twijfelt u of uw project een omgevingsvergunning voor een Natura 2000-activiteit nodig heeft? Neem contact op met Janssen Juridisch Advies.

Bron: Rechtbank Oost-Brabant 25 februari 2025, ECLI:NL:RBOBR:2025:1108.